.
ایران در شرق باستان
ارنست هرتسفلد
ترجمه همایون صنعتی‌زاده
ارنست امیل هرتسفلد (متولد ۱۸۷۹ - درگذشت ۱۹۴۸) باستان‌شناس و ایران‌شناس آلمانی نخستین کسی است که مجموعه تاریخی پاسارگاد و تخت‌جمشید(این نام جعلی است و درست آن پارسه است) را در ایران مورد کاوش قرار داد.
پرفسور ارنست هرتسفلد در سال۱۳۱۰ (۱۹۳۱) از سوی موسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو به عنوان مدیر هیئت اعزامی به پارسه (تخت‌جمشید) به منظور حفاری و مرمت منصوب شد. البته هرتسفلد، پیش از آن نیز به ایران سفر کرده بود. او نخستین‌بار در سال ۱۲۸۴ شمسی از پارسه دیدار کرد و پس از بازگشت به برلین کتابی در مورد تحقیقات خود منتشر کرد. او یک‌بار دیگر در بهمن ۱۳۰۱ (۱۹۲۳) به پارسه بازگشت و این‌بار دو سال در ایران ماند. در این مدت او پلانی از کل محوطه پارسه و حدود ۵۰۰ قطعه نگاتیو عکس تهیه کرد.
هرتسفلد در جریان کاوش‌های خود ۳۰ هزار لوحه خشتی کشف کرد که پس از به آتش کشیدن و سوخته شدن پارسه به دست اسکندر، از حالت خشت خام به صورت خشت پخته درآمدند و تا روزگار ما دوام آوردند. به عقیده هرتسفلد این الواح خشتی "حافظه تاریخی ایرانیان" است.
هرتسفلد در سال ۱۹۰۷ دکترای خود را با در باره پاسارگاد به پایان رسانده بود. او در سال ۱۹۲۰ کرسی استادی جغرافیای تاریخی مشرق زمین را در دانشگاه برلین به دست آورد.
ارنست هرتسفلد در ۲۰ ژانویه ۱۹۴۸ در سوئیس درگذشت.
